โย่วกุ้ยวาน 右歸丸 You Gui Wan
โย่วกุ้ยวาน 右归丸
You Gui Wan
Restore the Right Pill
ตำรับยาแผนจีนที่มีแนวคิดหลักในการบำรุงไตหยาง เสริมจิงและเลือด ตามทฤษฎีการแพทย์แผนจีน
ความหมายและแนวคิดของตำรับ
ชื่อ “โย่วกุ้ยวาน” (右归丸) แปลได้ว่า “ตำรับฟื้นฟูด้านขวา” มีที่มาจากแนวคิดการแพทย์แผนจีนโบราณเกี่ยวกับไตคู่ ซึ่งอธิบายว่าไตด้านซ้ายสัมพันธ์กับการเก็บรักษาหยินและจิง ส่วนไตด้านขวาสัมพันธ์กับรากฐานของหยาง
แนวคิดเรื่องการฟื้นฟูด้านขวาจึงสื่อถึงการบำรุงไตหยาง โดยโย่วกุ้ยวานได้รับการพัฒนาควบคู่กับ “จั่วกุ้ยวาน” (左归丸) ซึ่งเน้นการบำรุงหยิน ทั้งสองตำรับจึงมีแนวทางการบำรุงที่แตกต่างกันตามกรอบทฤษฎีแพทย์จีน
โย่วกุ้ยวานเน้นการบำรุงไตหยาง พร้อมใช้สมุนไพรที่ช่วยเสริมจิงและเลือด เพื่อให้การบำรุงมีความสมดุลตามแนวคิดของตำรับ
ส่วนประกอบของตำรับ
ตำรับประกอบด้วยสมุนไพร 10 ชนิด โดยแต่ละชนิดมีบทบาทตามทฤษฎีแพทย์จีน ดังนี้
Zhi Fu Zi 制附子
อุ่นไฟหมิงเหมิน และช่วยบำรุงหยางของไต ม้าม และหัวใจตามทฤษฎีแพทย์จีน
Rou Gui 肉桂
อุ่นไต ม้าม และหัวใจ เสริมความอบอุ่นของหยางและไฟหมิงเหมิน รวมถึงช่วยส่งเสริมชี่และเลือดตามแนวคิดแพทย์จีน
Lu Jiao Jiao 鹿角胶
บำรุงไตและเสริมความแข็งแกร่งของหยาง รวมถึงบำรุงจิงและเลือดตามทฤษฎีแพทย์จีน
Shu Di Huang 熟地黄
บำรุงเลือด หยิน และจิง เป็นส่วนประกอบที่ช่วยเสริมการบำรุงภายในตำรับ
Shan Zhu Yu 山茱萸
บำรุงตับและไต ช่วยเก็บรักษาจิง และสนับสนุนการบำรุงหยินและหยางของไต
Chao Shan Yao 炒山药
บำรุงม้ามและไต และช่วยเก็บรักษาจิงตามทฤษฎีแพทย์จีน
Chao Gou Qi Zi 炒枸杞子
บำรุงตับและไต เสริมจิง และบำรุงสายตาตามแนวคิดแพทย์จีน
Tu Si Zi 菟丝子
บำรุงหยางและหยินของไต เสริมจิง และบำรุงไขกระดูกตามทฤษฎีแพทย์จีน
Du Zhong 杜仲
บำรุงตับและไต เสริมไตหยาง และบำรุงเอ็นและกระดูกตามแนวคิดแพทย์จีน
Dang Gui 当归
บำรุงและปรับสมดุลเลือด รวมถึงช่วยกระจายความเย็นตามทฤษฎีแพทย์จีน
หลักการของตำรับ
ตามทฤษฎีแพทย์แผนจีน โย่วกุ้ยวานมีหลักการสำคัญในการบำรุงและฟื้นฟูไตหยาง พร้อมเสริมจิงและเลือด โดยสรุปได้เป็น 3 แนวทาง
คำอธิบายนี้เป็นหลักการตามทฤษฎีแพทย์จีน ไม่ใช่คำอธิบายกลไกทางชีวการแพทย์สมัยใหม่
กลุ่มอาการตามทฤษฎีแพทย์จีน
ไตหยางพร่อง
ภาวะที่สัมพันธ์กับการพร่องของหยางและไฟหมิงเหมิน อาจพบร่วมกับความเย็นและการทำงานของม้ามและกระเพาะอาหารที่อ่อนแอตามแนวคิดแพทย์จีน
ชี่และหยางของไตพร่อง
รูปแบบความไม่สมดุลที่เกี่ยวข้องกับการพร่องของชี่และหยางของไตตามทฤษฎีแพทย์จีน
อาการทางคลินิกที่อาจพบ
อาการต่อไปนี้เป็นลักษณะที่อาจพบร่วมกับกลุ่มอาการตามทฤษฎีแพทย์จีน ไม่ใช่เกณฑ์วินิจฉัยโรค และไม่ได้ยืนยันว่าตำรับมีประสิทธิผลในการรักษาอาการเหล่านี้
- อ่อนเพลียจากการเจ็บป่วยเรื้อรัง
- เฉื่อยชา
- ไม่ชอบความเย็น
- มือและเท้าเย็น
- หน้าซีด
- เหงื่อออกเอง
- ปวดหลังส่วนล่าง
- เอวและเข่าอ่อนแรง
- สมรรถภาพทางเพศลดลง
- หลั่งเองหรือฝันเปียก
- หลั่งเร็ว
- มีบุตรยาก
- อุจจาระเหลว
- อาหารไม่ย่อย
- กลั้นปัสสาวะไม่อยู่
- ปัสสาวะรดที่นอน
- เวียนศีรษะ
- บวมบริเวณแขนขาส่วนล่าง
ข้อห้ามใช้และข้อควรระวัง
- ไม่ควรใช้ในกรณีไตพร่องร่วมกับความชื้น ตามข้อควรระวังของตำรับในต้นฉบับ
- ต้นฉบับแนะนำให้หลีกเลี่ยงอาหารฤทธิ์เย็นและอาหารดิบระหว่างใช้ตำรับ อย่างไรก็ตาม คำแนะนำด้านอาหารควรพิจารณาตามสภาพร่างกายและคำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญ
- ตำรับมี Zhi Fu Zi (制附子) ซึ่งเป็นสมุนไพรที่อาจมีพิษหากใช้ผิดชนิด ผิดวิธี หรือผ่านการเตรียมที่ไม่เหมาะสม จึงไม่ควรนำมาปรุงหรือใช้เอง
- ผู้ที่มีโรคประจำตัว ใช้ยาอื่นอยู่ ตั้งครรภ์ หรือให้นมบุตร ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้ประกอบวิชาชีพที่มีคุณสมบัติเหมาะสมก่อนใช้
ข้อมูลนี้จัดทำเพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับตำรับยาในกรอบทฤษฎีแพทย์แผนจีน ไม่ใช้แทนการวินิจฉัยหรือการรักษาจากแพทย์

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม
หากต้องการสอบถามเกี่ยวกับตำรับโย่วกุ้ยวาน หรือข้อมูลสมุนไพรจีน สามารถติดต่อ OrientalMed ผ่าน LINE OA
สอบถามผ่าน LINE OAเนื้อหานี้เป็นข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับตำรับยาแผนจีน ไม่ใช่คำแนะนำในการใช้ยาเพื่อรักษาโรค การเลือกใช้ตำรับควรพิจารณาจากการประเมินอาการและคำแนะนำของผู้ประกอบวิชาชีพที่เหมาะสม