知柏八味丸 Zhi Bai Ba Wei Wan ตีแปะโป๊ยบี่อี๊

```
ORIENTALMED · CHINESE HERBAL FORMULA

จือไป่ปาเว่ยวาน

知柏八味丸 · Zhi Bai Ba Wei Wan
หรือ ตีแปะโป๊ยบี่อี๊ ในสำเนียงจีนแต้จิ๋ว

จือไป่ปาเว่ยวาน เป็นตำรับสมุนไพรจีนที่มีพื้นฐานจากตำรับหลิ่วเว่ยตี้หวงวาน (六味地黄丸) ซึ่งเน้นการบำรุงหยินของไต และเพิ่มสมุนไพรอีก 2 ชนิด ได้แก่ จื่อมู่และหวงไป๋ เพื่อเสริมแนวทางการระบายความร้อนและลดไฟตามทฤษฎีแพทย์จีน

แนวคิดของตำรับ
บำรุงหยินของไตควบคู่กับการระบายไฟที่มากเกินไป ตามแนวคิดการปรับสมดุลระหว่างหยินและหยางในศาสตร์การแพทย์แผนจีน

ที่มาและพื้นฐานของตำรับ

ตำรับนี้ประกอบด้วยสมุนไพร 8 ชนิด โดย 6 ชนิดเป็นส่วนประกอบของตำรับหลิ่วเว่ยตี้หวงวาน (六味地黄丸) ซึ่งเป็นตำรับที่มีแนวทางการใช้เพื่อบำรุงหยินของไตตามทฤษฎีแพทย์จีน

จือไป่ปาเว่ยวานเพิ่มจื่อมู่ (知母) และหวงไป๋ (黄柏) เข้ามา เพื่อให้ตำรับมีแนวทางในการระบายความร้อนและไฟร่วมกับการบำรุงหยิน โดยมักกล่าวถึงในบริบทของภาวะหยินพร่องร่วมกับไฟโชน

ตำรับพื้นฐาน: หลิ่วเว่ยตี้หวงวาน

หากต้องการศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับตำรับพื้นฐาน สามารถอ่านบทความของ OrientalMed ได้ที่

อ่านเรื่อง หลิ่วเว่ยตี้หวงวาน →

ส่วนประกอบของตำรับ

สมุนไพรทั้ง 8 ชนิดมีบทบาทแตกต่างกัน โดยแบ่งได้เป็นกลุ่มที่เน้นบำรุงหยินและสารจำเป็น กับกลุ่มที่ช่วยระบายความร้อนตามทฤษฎีแพทย์จีน

จื่อมู่ 知母 Zhi Mu · ตีบ้อมีแนวทางการใช้เพื่อระบายความร้อนและไฟ เสริมการบำรุงหยิน ช่วยให้เกิดความชุ่มชื้นและหล่อเลี้ยงสารเหลว
หวงไป๋ 黄柏 Huang Bai · อึ่งแปะใช้ระบายความร้อนชื้นและไฟของไตตามทฤษฎีแพทย์จีน รวมถึงมีการใช้ในตำรับที่เกี่ยวข้องกับความร้อนชื้น
สูตี้หวาง 熟地黄 Shu Di Huang · เส็กตี่อึ๊งสมุนไพรหลักที่ใช้บำรุงหยินและเลือด รวมถึงบำรุงไตตามทฤษฎีแพทย์จีน
ซานจูยู้ 山茱萸 Shan Zhu Yu · ซัวจูยู้ใช้บำรุงตับและไต ช่วยเก็บรักษาสารจำเป็น และมีแนวทางการใช้ในกลุ่มอาการเหงื่อออกมากผิดปกติ
ซานเย่า 山药 Shan Yao · ซัวเอี๊ยะใช้บำรุงม้ามและไต สนับสนุนการเก็บรักษาสารจำเป็นตามแนวคิดของแพทย์จีน
ฟู่หลิง 茯苓 Fu Ling · หกเหล็งใช้บำรุงม้ามและระบายความชื้น ช่วยปรับสมดุลของตำรับ
มู่ตันผี 牡丹皮 Mu Dan Pi · โบวตังพ้วยใช้ระบายความร้อนและไฟพร่อง รวมถึงช่วยระบายความร้อนในเลือดตามทฤษฎีแพทย์จีน
เจ๋อเซี่ย 泽泻 Ze Xie · เจ่กเสี่ยใช้ส่งเสริมการขับปัสสาวะและระบายความชื้น รวมถึงช่วยปรับสมดุลของตำรับ

แนวคิดการทำงานของตำรับ

จือไป่ปาเว่ยวานผสานแนวทางการบำรุงหยินกับการระบายความร้อน โดยมีแนวคิดสำคัญ 3 ประการ

เสริมหยินบำรุงหยินของไตตามทฤษฎีแพทย์จีน
บำรุงสารจำเป็นสนับสนุนการบำรุงตับและไตตามแนวคิดเรื่องจิง
ระบายไฟใช้สมุนไพรที่มีแนวทางการระบายความร้อนและไฟ
เหตุผลของการเพิ่มจื่อมู่และหวงไป๋

ในตำรับที่เน้นบำรุงหยิน อาจมีการพิจารณาเพิ่มสมุนไพรที่มีแนวทางระบายความร้อน เมื่อการจำแนกตามแพทย์จีนพบลักษณะหยินพร่องร่วมกับไฟโชน จึงเกิดเป็นแนวทางการจัดตำรับที่บำรุงและระบายควบคู่กัน

การใช้ตามทฤษฎีแพทย์จีน

ตำรับนี้มีแนวทางการใช้ตามทฤษฎีแพทย์จีนในกลุ่มอาการที่สัมพันธ์กับภาวะต่อไปนี้

หยินของไตพร่องร่วมกับไฟโชน

เป็นรูปแบบการจำแนกที่กล่าวถึงเมื่อมีลักษณะหยินไม่เพียงพอร่วมกับอาการแสดงของความร้อนตามทฤษฎีแพทย์จีน

หยินของตับและไตพร่องร่วมกับไฟโชน

เป็นการจำแนกที่เกี่ยวข้องกับความสัมพันธ์ของตับและไตตามทฤษฎีแพทย์จีน โดยพิจารณาร่วมกับอาการและลักษณะชีพจรและลิ้น

ความชื้น-ร้อนบริเวณเซี่ยเจียวร่วมกับหยินของไตพร่อง

เซี่ยเจียว (下焦) หมายถึงส่วนล่างของลำตัวตามการแบ่งระบบซานเจียวในแพทย์จีน การใช้ตำรับในกลุ่มนี้ต้องพิจารณารูปแบบอาการโดยรวม ไม่ใช่ดูจากอาการใดอาการหนึ่งเพียงอย่างเดียว

อาการที่อาจพบร่วมตามการจำแนกแบบแพทย์จีน

อาการที่มีการกล่าวถึงในกลุ่มภาวะดังกล่าว ได้แก่

  • เหงื่อออกขณะหลับ
  • รู้สึกร้อนบริเวณฝ่ามือ ฝ่าเท้า หรือหน้าอก
  • ร้อนวูบวาบหรือรู้สึกร้อนเป็นช่วง ๆ
  • กระหายน้ำ ปาก ลิ้น หรือคอแห้ง
  • เจ็บคอเรื้อรังหรือปวดฟัน
  • ปวดหลังส่วนล่างหรือปวดเข่า และรู้สึกเอวหรือเข่าอ่อนแรง
  • มีเสียงในหูหรือการได้ยินลดลง
  • เวียนศีรษะหรือมีอาการคล้ายไข้ขึ้น ๆ ลง ๆ
  • รู้สึกกล้ามเนื้อไม่มีแรง
  • หงุดหงิดง่ายหรือผิวแห้ง
  • ฝันเปียก
  • ปัสสาวะลำบากหรือมีปัสสาวะหยดย้อย

อาการเหล่านี้เป็นเพียงตัวอย่างที่พบในคำอธิบายตามทฤษฎีแพทย์จีน ไม่ได้หมายความว่าผู้ที่มีอาการดังกล่าวทุกคนเหมาะกับตำรับนี้ การเลือกใช้ต้องพิจารณารูปแบบอาการโดยรวม

ข้อควรทราบก่อนใช้

  • ข้อมูลการใช้ในหน้านี้เป็นคำอธิบายตามทฤษฎีการแพทย์แผนจีน ไม่ใช่การวินิจฉัยโรคหรือคำแนะนำให้ใช้ยาโดยไม่ผ่านการประเมิน
  • อาการร้อน เหงื่อออกกลางคืน ปัสสาวะผิดปกติ หรือปวดหลัง อาจมีสาเหตุได้หลายประการ ควรประเมินสุขภาพตามความเหมาะสม
  • ผู้ที่ตั้งครรภ์ ให้นมบุตร มีโรคประจำตัว หรือใช้ยาเป็นประจำ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้สมุนไพร
  • หากมีอาการผิดปกติรุนแรงหรือเป็นต่อเนื่อง ควรเข้ารับการตรวจจากบุคลากรทางการแพทย์
หมายเหตุจาก OrientalMed
OrientalMed นำเสนอข้อมูลตำรับสมุนไพรจีนเพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับหลักการและแนวคิดการใช้ตามศาสตร์การแพทย์แผนจีน เนื้อหานี้ไม่ใช่คำแนะนำในการวินิจฉัยหรือรักษาโรค และไม่ควรใช้แทนการตรวจรักษาจากบุคลากรทางการแพทย์

  • CHINESE HERBAL FORMULA จินคุ่ยเสิ่นชี่วาน 金匮肾气丸 | Jin Gui Shen Qi Wan ตำรับยาจีนโบราณที่มีชื่อเสียงด้านการบำรุงหยางของไต มีหลักการสำคัญคือการใช้สมุนไพรที่ช่วยบำรุงหยินของไต ร่ว...

  • กีเก็ก-ส่วนประกอบ.jpg
    ORIENTALMED · CHINESE HERBAL FORMULA กีเก็กตี่อึ่งอี๊ ตำรับสมุนไพรจีนที่มีพื้นฐานจากการบำรุงหยินของไต และเสริมสมุนไพรที่เกี่ยวข้องกับการดูแลสายตา กีเก็กตี่อึ่งอี๊ เป็นตำรับท...

  • JinSuoGuJing.jpg
    จินซั่วกู่จิงวาน หรือ กิมซ่อกู่เจ็งอี๊ ในสำเนียงจีนแต้จิ๋ว การแพทย์แผนจีนใช้ตำรับนี้ในผู้ที่พลัง(ชี่)พร่อง ทำให้การทำหน้าที่กักเก็บของไตผิดปกติ มีอาการที่แสดงออกคือ ปวดเมื่อยหลังบร...

  • หมิงมู่ตี้หวง.jpg
    หมิงมู่ตี้หวง หรือเหม่งมักตี่อึ่งอี๊ในสำเนียงจีนแต้จิ๋ว เป็นตำรับแก้ไขอาการมองเห็นไม่ชัด การมองเห็นลดลง เนื่องจากตับและหยินของไตพร่อง ส่วนประกอบ 熟地黄 Rx. Rehmanniae Preparata Shu D...
Visitors: 398,474